بررسی رابطه بین بهره هوشی و تیپ های شخصیتی
(از محصولات شرکت آزمون یار پویا)
نویسندگان: دکتر باقر وفائی- استادیار روانپزشکی
حسین داداش زاده- روانشناس بالینی، مربی گروه روانپزشکی
این موضوع که بعضی از تیپ های شخصیتی ممکن است در مقایسه با تیپ های دیگر از هوش نسبتا بالایی برخوردار باشند، از مدت ها پیش به فکر روانشناسان خطور می کرد و حتی در اذهان عمومی نیز مطرح شدن این مسأله بعید به نظر نمی رسد. ایزنگ، روانشناس مشهور انگلیسی در توصیف خصوصیات روانی افراد درونگرا، آنها را دارای هوش بالاتری نسبت به افراد برونگرا ذکر می کند. چیزی که در این بررسی مورد نظر ما است اولا رابطه میان بهره هوشی افراد و تیپ های شخصیتی. ثانیا میانگین بهره هوشی هر کدام از تیپ های شخصیتی و ثالثا ارتباط میان بهره هوشی و تیپ های شخصیتی دانشجویان بر حسب جنسیت آنان خواهد بود. آزمودنی های پژوهشی متشکل از ۲۹۷ نفر دانشجو بودند که به طور تصادفی از دانشکده های دانشگاه علوم پزشکی تبریز و دانشگاه تبریز انتخاب شدند. به هر یک از آزمودنی ها هم تست هوش ریون و هم تست شخصیتی آیزنگ داده شد و آزمودنی ها همزمان به هر دو تست پاسخ دادند. هر دو تست بر اساس نمره گذاری استانداردی ارزیابی شد و نتایج هر دو تست استخراج و سپس آزمون های اماری مجذور کای و تی بر روی آنها انجام گرفت. در این تحقیق، رابطه میان معنی داری میان بهره هوشی و تیپ های شخصیتی آیزنگ (درونگرایی-برونگرایی، نوروز-ثبات هیجانی) در دانشجویان دختر و پسر یافت نشد. همچنین معلوم شد که دانشجویان درونگرا و برونگرا از نظر میانگین بهره هوشی تفاوت معناداری با همدیگر ندارند. این یافته ها ممکن است جالب به نظر رسند، اما اظهارنظر و قضاوت درباره خصوصیات روانی و رفتاری افراد مستلزم بررسی های بیشتری است و اصولا ما نمی توانیم در چنین مواردی تنها به اجرای یک تست هوشی یا شخصیتی بسنده کنیم. لذا رسیدن به یک نتیجه قطعی به عنوان یک اصل علمی تنها در سایه پژوهش های بیشتر و با اعمال کنترل و وقت بیشتر امکان پذیر خواهد بود.
واژه های کلیدی: بهره هوشی ؛ تیپ های شخصیتی ؛ دانشجویان .

